GS.TS. Mạc Quốc Anh, Phó Chủ tịch kiêm Tổng Thư ký HANOISME phát biểu tại diễn đàn.
Không thể phát triển đơn lẻ
Phát biểu tại Diễn đàn, GS.TS. Mạc Quốc Anh, Phó Chủ tịch kiêm Tổng Thư ký HANOISME cho rằng, những khó khăn của nhiều doanh nghiệp nhỏ và vừa hiện nay không chỉ nằm ở khả năng tiếp cận vốn. Doanh nghiệp còn gặp trở ngại trong tìm kiếm đối tác chiến lược, tiếp cận công nghệ, nâng cao tiêu chuẩn quản trị, mở rộng thị trường, xây dựng hệ thống phân phối và tham gia các chuỗi cung ứng lớn. Nếu tiếp tục phát triển đơn lẻ, doanh nghiệp sẽ khó tạo được bước chuyển mạnh về quy mô cũng như năng lực cạnh tranh.
Ngược lại, việc tiếp cận đúng đối tác, nguồn lực và cơ hội có thể giúp doanh nghiệp rút ngắn đáng kể quá trình phát triển. Từ thực tế đó, GS.TS. Mạc Quốc Anh cho rằng cộng đồng doanh nghiệp cần đổi mới tư duy, nâng cao năng suất, huy động nguồn lực xã hội, mở rộng không gian hợp tác và từng bước nâng vị thế của doanh nghiệp Thủ đô trong chuỗi giá trị trong nước và quốc tế.
Theo GS.TS. Mạc Quốc Anh, doanh nghiệp nhỏ và vừa cần tập trung vào ba yêu cầu lớn. Trước hết, doanh nghiệp cần từng bước giảm phụ thuộc vào tín dụng ngắn hạn, đồng thời chủ động tiếp cận các nguồn vốn trung và dài hạn, vốn cổ phần, M&A, hợp tác đầu tư và những giải pháp tài chính phù hợp với quy mô, đặc điểm hoạt động.
Thứ hai, doanh nghiệp cần tham gia sâu hơn vào chuỗi giá trị thông qua việc đáp ứng đồng thời các yêu cầu về chất lượng, truy xuất nguồn gốc, chuyển đổi số, chuyển đổi xanh và quản trị minh bạch. Đây là những tiêu chuẩn ngày càng trở thành điều kiện quan trọng để doanh nghiệp có thể trở thành nhà cung ứng cho các tập đoàn và thị trường lớn.
Thứ ba, doanh nghiệp cần chuẩn hóa sản phẩm, nâng cao năng lực xuất khẩu, xây dựng thương hiệu và chủ động tìm kiếm đối tác chiến lược tại khu vực cũng như trên thế giới.
Các diễn giả thảo luận tại diễn đàn
M&A mở thêm cơ hội tăng trưởng
Một trong những nội dung được quan tâm tại Diễn đàn là vai trò của M&A trong quá trình tái cấu trúc và mở rộng quy mô doanh nghiệp.
GS.TS. Mạc Quốc Anh cho rằng, M&A không nên được nhìn nhận đơn thuần là hoạt động mua bán, sáp nhập doanh nghiệp mà có thể trở thành một công cụ phục vụ tái cấu trúc và tăng trưởng.
“Đối với doanh nghiệp nhỏ và vừa, M&A không đồng nghĩa với việc mất đi doanh nghiệp. Nếu được chuẩn bị bài bản, hoạt động này có thể trở thành phương thức bổ sung vốn, tiếp cận công nghệ, mở rộng thị trường, hoàn thiện quản trị và gia tăng giá trị doanh nghiệp”, GS.TS. Mạc Quốc Anh nhấn mạnh.
Từ góc độ hợp tác quốc tế, bà Phi Hoa, nhà sáng lập kiêm Tổng Giám đốc ONE-VALUE, cho rằng dư địa hợp tác đầu tư giữa Việt Nam và Nhật Bản đang tiếp tục mở rộng khi doanh nghiệp hai nước ngày càng có nhu cầu rõ nét về thị trường, công nghệ, năng lực sản xuất và đối tác chiến lược.
Theo bà Hoa, với doanh nghiệp Nhật Bản, M&A tại Việt Nam không đơn thuần là một hình thức đầu tư mà còn là cách thức rút ngắn thời gian tiếp cận thị trường, khách hàng, công nghệ và năng lực vận hành. Trong khi đó, doanh nghiệp Việt Nam có thể tận dụng M&A và hợp tác chiến lược để bổ sung nguồn vốn, nâng cao năng lực quản trị, tiếp cận công nghệ và từng bước tham gia sâu hơn vào chuỗi giá trị quốc tế.
“Cơ hội hợp tác Việt Nam - Nhật Bản không chỉ nằm ở những thương vụ M&A quy mô lớn, mà còn ở khả năng kết nối doanh nghiệp vừa và nhỏ, hình thành các mối quan hệ hợp tác dài hạn và phát triển nhà cung ứng. Đây là hướng đi có thể tạo ra giá trị bền vững cho cả hai bên”, bà Hoa nhận định.
Để tận dụng cơ hội này, theo bà Hoa, doanh nghiệp Việt Nam cần chủ động chuẩn hóa năng lực quản trị, tài chính, pháp lý và chất lượng sản phẩm, đồng thời xác định rõ mục tiêu hợp tác trước khi tiếp cận nhà đầu tư Nhật Bản. Trong đó, sự minh bạch, ổn định về chất lượng và khả năng đáp ứng các tiêu chuẩn của đối tác là những yếu tố quan trọng để xây dựng niềm tin và duy trì quan hệ hợp tác lâu dài. Xu hướng hợp tác giữa doanh nghiệp Việt Nam và Nhật Bản cũng đang có sự dịch chuyển từ những giao dịch đơn lẻ sang xây dựng chuỗi cung ứng và quan hệ đối tác dài hạn. Các lĩnh vực như sản xuất công nghiệp, logistics, công nghệ, năng lượng sạch, hạ tầng và những ngành có hàm lượng công nghệ cao được đánh giá còn nhiều dư địa để mở rộng hợp tác.
Quang cảnh diễn đàn
Minh bạch để tiếp cận dòng vốn
Từ góc độ thị trường vốn, ông Phạm Đức Dũng, Giám đốc Trung tâm M&A & Tái cấu trúc, Công ty Cổ phần Chứng khoán Sài Gòn - Hà Nội, nhận định Việt Nam đang có nền tảng vĩ mô tích cực, trong khi dư địa phát triển của thị trường vốn còn lớn.
Theo ông, thị trường M&A Việt Nam đang có xu hướng chuyển từ ưu tiên “số lượng” sang “chất lượng”. Tổng số lượng giao dịch năm 2025 giảm, nhưng tổng giá trị tăng từ 6,9 tỷ USD lên 8,7 tỷ USD, tương đương tăng 26% so với năm 2024. Giá trị bình quân mỗi thương vụ đạt khoảng 23,7 triệu USD, tăng 54%, cho thấy nhà đầu tư ngày càng có sự chọn lọc.
Trong bối cảnh đó, một doanh nghiệp có thị trường và tốc độ tăng trưởng chưa đủ để thu hút dòng vốn. Nhà đầu tư ngày càng quan tâm đến tính minh bạch, chất lượng quản trị, vấn đề pháp lý, dòng tiền và khả năng biến nguồn vốn mới thành giá trị mới.
Vì vậy, chuẩn hóa doanh nghiệp được xem là một trong những điều kiện quan trọng để doanh nghiệp có thể bước vào các thương vụ đầu tư và M&A chuyên nghiệp.
Ông Phạm Đức Dũng khuyến nghị doanh nghiệp cần tách bạch tài sản cá nhân với tài sản công ty; làm rõ tình hình tài chính, dòng tiền, doanh thu, chi phí, nghĩa vụ thuế và cơ cấu cổ đông. Đồng thời, doanh nghiệp cần rà soát tài sản, hợp đồng, quyền sở hữu trí tuệ và các nghĩa vụ pháp lý trước quá trình thẩm định.
Bên cạnh các kênh vốn truyền thống, doanh nghiệp cũng cần chủ động mở rộng phương thức huy động vốn như trái phiếu, IPO, quỹ đầu tư tư nhân, đồng thời tìm kiếm nguồn lực từ các tổ chức tài chính phát triển như IFC, ADB và các nhà đầu tư chiến lược.
Dù lựa chọn kênh vốn hay mô hình hợp tác nào, doanh nghiệp vẫn cần đặt trọng tâm vào nâng cao tính minh bạch, năng lực quản trị và triển vọng tăng trưởng. Đây là những yếu tố ngày càng có ý nghĩa quyết định trong quá trình doanh nghiệp tiếp cận các nguồn vốn và đối tác lớn.
Hình thành mạng lưới hợp tác thường xuyên
Không dừng lại ở các phiên thảo luận, CEF 2026 còn tạo không gian để doanh nghiệp trực tiếp tìm kiếm đối tác thông qua chương trình B2B Matching.
Theo Ban Tổ chức, chương trình có 43 doanh nghiệp đăng ký tham gia, trong đó 4 doanh nghiệp được đưa vào kết nối chuyên sâu tại thời điểm tổ chức. Hoạt động này góp phần tạo điều kiện để các doanh nghiệp trao đổi trực tiếp về nhu cầu hợp tác, đầu tư và phát triển thị trường.
Đáng chú ý, tại Diễn đàn, Ban Tổ chức công bố đưa vào hoạt động website chính thức của Diễn đàn Kinh tế Thủ đô tại địa chỉ cefhanoi.vn.
Website được định hướng trở thành kênh kết nối số thường xuyên của cộng đồng doanh nghiệp, cung cấp thông tin về Diễn đàn, đồng thời hỗ trợ doanh nghiệp đăng ký nhu cầu B2B, tìm kiếm cơ hội đầu tư, M&A, nguồn vốn, nhà cung ứng, đối tác, thị trường và các chương trình hỗ trợ.
Các nhu cầu được tiếp nhận sẽ được phân loại để kết nối với đối tác phù hợp và tiếp tục theo dõi sau Diễn đàn. Qua đó, hoạt động kết nối doanh nghiệp được kỳ vọng không dừng lại ở một sự kiện mà từng bước hình thành mạng lưới hợp tác thường xuyên.
Trong bối cảnh doanh nghiệp nhỏ và vừa vẫn đối mặt với nhiều hạn chế về vốn, công nghệ, quản trị và thị trường, việc chủ động kết nối và chia sẻ nguồn lực có thể trở thành một hướng đi quan trọng để nâng cao năng lực cạnh tranh.
Từ kết nối vốn đến kết nối công nghệ, từ phát triển nhà cung ứng đến mở rộng thị trường và hợp tác quốc tế, việc hình thành những quan hệ đối tác dài hạn được kỳ vọng sẽ giúp doanh nghiệp nhỏ và vừa chuyển từ tư duy phát triển riêng lẻ sang tham gia sâu hơn vào các hệ sinh thái kinh doanh, qua đó tạo nền tảng cho tăng trưởng bền vững và vươn tầm quốc tế.